Milenyum seçmeleri – Milliyet Vitrin

11 December 1999  | Kategori: Yazilarim

Mükemmel yer örtücü siklamen, kırmızı boncuklarıyla yeni binyılın müjdecisi ilex ve bahçe dekorasyonunda yeni sentezler… İşte geleceğin bahçeleri…

Bizden alıp bize sattılar

Anadolu’nun yerli bitkisini allamışlar, pullamışlar, bize geri satmışlar. Siklamen, hani şu meşhur renk bu bitkiden geliyor. Türkiye’de pek dış mekanda kullanılmıyor ama yurtdışında inanılmaz moda. Balkonlar, çiçeklikler siklamenlerle dolu. Bizdeki süs lahanalarından nefret ediyorum. Hercai menekşe, çuha çiçeği, açelya ya da siklamen varken o lahanalar da ne oluyor? Mutfak bahçesi olacaksa tamam ama şehir içinde pek olmuyor.

cyclamen

Siklamenler gölgeli ortamları sever. Tavşan kulağı gibi çiçekleri neredeyse kış boyu açar. Toprakta dikili iyi gelişebileceği gibi saksıda da kalabilir. Yaza doğru üst gövde yok olup dinlenme sürecine girer. (bu dönemde ayda bir sulanır!). Bir soğan senelerce açabilir. Sıvı gübre seviyor. Toprak altı zararlısı beyaz böcek, nametot ya da kırmızı örümcek baş düşmanı. Susuzluğu ve sıcaklığı da sevmiyor. Bahçede renk grupları halinde çok etkili. Yabanilerin dışında minyatürleri de var.

Yabaniler kokulu. Marketlerde satılan hormonlular başarılı ama kokusuz. Yaprakları bence çiçeği kadar etkileyici. Mükemmel yer örtücü oluyor. Her balkona kış boyu yakışır, ihtiyacınız kadar size renk verir.

Mavi boncuk kimdeyse…

Benim en sevdiğim çit bitkisi. Her diktiğim çam grubuna mutlaka bir, iki ilex ilave ederim. Kırmızı ya da turuncu boncuklarına bayılıyorum. Tam güneşten yarı gölgeye kadar hatta loş ortamlarda bile iyi gelişiyor.

Doğada çift yaşamayı seviyor. Boncuk vermek için mutlaka boncuksuz erkek bitki almanız şart. Fidanlıklarda görüp aldığınız boncuk dolu bitki seneye sadece yaprak kalırsa mutlaka ilave alın. Düz yapraklı, dikenli, düz yeşil, sarı yeşil, beyaz yeşil değişik boyda ve renkte yaprakları var.

ilex

Her türlü asitli toprakta, biraz rutubette iyi gelişiyor. Yerini severse hızla büyüyor. Fakat dikenlerine dikkat; çok can yakabilir. Altındaki dökülmüş yaprakları toplamak pek keyifli değil. Mutlaka batar, eliniz kanar. Gülü seven dikenine katlanır misali, bence eldivenle budayıp temizlik yapın. Porsuk, ilex, kızılcık, kartopu, pittosporum gibi renkli kış bitkileri grup halinde çok şık olur.

Bu yaprak rengini seviyorsanız ve dikensiz olsun diyorsanız iğdeyi tavsiye ederim. Ama ilex kadar asil olmaz. Çok güzel makaslanır, şekil verilebilir. Piramit, lolipop; boğumlar düzenli budamayla yapılabilir. Serbest bırakılırsa ağaç halini alır, piramit şeklinde büyür (20 metre). Mahonia, osmanthus benzer bitkilerdir. Osmanthus ilkbaharda kokulu çiçek açar. Mahonia da sarı çiçek açıp mor üzüm gibi yenilmeyen meyve verir.

Fidanlıklarda 15 milyondan 900 milyona kadar 4 metrelik ilexler bulabilirsiniz. Saksıda yetişebilir. Rüzgara, sıcaklığa dayanır. Tek sevmediği kabuklu bit ya da susuzluktur. Bol sulanıp yarı gölgede tutulursa yaprağı, az sulanıp güneşte bırakılırsa boncuğu çoğalır. Yılbaşı zamanı satılan kokinelere benziyor ama bu doğal olanı. Yılbaşı aranjmanları için tavsiye ederim.

Murat Pilevneli.

Yorum yaz | Paylaş Stumble Upon Facebook

Can yakmayan dikenler! (Kaktüs) – Milliyet Vitrin

04 December 1999  | Kategori: Yazilarim

Bitkilerinizi bol bol suluyor musunuz? Özel sulama günleriniz mi var? Hiç sulamadan dolayı ölen çiçeğiniz oldu mu? Cevabınız evet ise bu yazı size göre değil…

Bu haftaki konum kaktüsler. Geçen seneye kadar benim pek ilgimi çekmeyen kaktüsler şu anda en favorilerim. Çünkü hem bakımları kolay hem de çok estetikler. Onlara yaşayan heykeller, sanat eserleri gözüyle bakıyorum. İç mekanda gri Agave kaktüsleri orkide gibi moda. Çöllerde gördüğümüz odun odun dimdik kaktüsler, minimalizmin vazgeçilmez elemanlarından olmuş. Hiç bitki kullanmayan mimarlar bile artık onları kabul ediyor!

kaktus

Aslında kaktüs ev içinde mutlaka bulunmalı. Tüm elektrikli aletlerden gelen radyasyonu emiyormuş. Bilgisayarınız varsa, başında uzun vakit harcıyorsanız derhal bir tane edinin. Dikenlidir, batar diye korkmayın; az dikenli hatta yumuşacık tüysü dikenli çok ilginç türleri de var. Büyük marketlerde, semt fidanlıklarında, ithal iç mekan bitki getiren yerlerde her çeşidi var. Hem de ucuz; 1 – 2 milyon (büyük ve en kalitelileri değil)!

Kaktüsler sulamalar arasında birkaç gün kuru kalmak isterler. Kışın ev içi sıcaklığı ya da en az 10 derece onlara iyidir. Yazın hiç sorun yok; ışık, güneş olsun yeter. Kaktüsler büyük saksı sevmez. Toprağı su geçirgen ve çakıl, kum, perlit karışımlı olmalıdır. Sıvı gübreye bayılırlar. Ayda bir mutlaka gübre vermeniz lazım. Çok kolay kırmızı örümcek, beyaz sinek, yapışkan bit gibi hastalığa yakalanabilirler. Gözünüzü üzerinden ayırmayın (Aman çok sulamayın)!

CCowAztek kültüründen alınıp Avrupa’ya gelen pek çok kaktüs başlangıçta uzun süre yaşatılmaya çalışılmış. Başarılı olununca tıbbi malzeme gibi kullanılmış. 17. yy.da sadece çok çok zenginler birkaç tanesini ısıtmalı seralarına alabilmiş. Biz de bugün küçümseyip almıyoruz. İşe bak!

Kaktüsler 10 derecenin altına düşmeyen Akdeniz ikliminde açık havada mükemmel gelişiyor. Ama hepsi güneş sever diye bir şey yok. Türüne göre doğru dikin. Size en iyi iki kaynak önerebilirim. Terry Hewitt’in yazdığı “The Complete Book Cacti and Succulents” ve Tony – Suzanne Mace’in yazdığı “Cactus and Succulents”. İstanbul YEM Kitabevi’nde var (Tel: 0212 219 39 39).

Bilgisayardan da bu kitapları sipariş edebilirsiniz. www.amazon.co.uk ya da Amazon‘da var. Hem kredi kartı soygunu da yok. Güvenli. Aman hızlı posta istemeyin, iki günde geliyor. Gerek yok. Normali bir hafta sürüyor. Şaşırtıcı bir servis. Telefonu kapat, kapıyı aç gibi. Yerim kısıtlı, sormak istedikleriniz olursa bana yazın. Bildiğim kadarıyla daha da yardım ederim.

Heykel yerine ağaç

Bahçenize heykel koyamıyorsanız hızlı büyüyen bir ağaç dikin. İstediğiniz gibi kontrollü budayın, oynayın. Bu tip ağaçlar kışın çıplakken daha güzel olacağı için ilkbaharda budamanız doğru olur. En iyi oyabilecek örnekler sophora ya da çınar. Hadi, kolay gelsin…

Papatya gibisin…

gerberaSon birkaç aydır yurtdışında çim modası yerini Gerbera papatyalarına bıraktı. Sokakta, her çiçekçide var. Hani şu, çiçekleri plastik gibi, 10 – 15 cm. yusyuvarlak olan renkli papatyalar. Sunumları da şöyle; incecik uzun (silindir) şeffaf likör bardakları düşünün (biraz etli, 10 cm.), az su (2 cm.), içinde tek sap, yapraksız gerbera. Aynı renkten yan yana asker gibi dizili ya da üç tanesi üçgen şeklinde konmuş. Çiçek vazodan biraz uzun, sapı 4 cm. açıkta kalacak. Evet, bu modanın tüm sırlarını verdim. Uygulaması size kalmış. Moda olup olmadığı hususunda bana inanmıyorsanız, yabancı dekorasyon dergilerine bir bakın bakalım…

Murat Pilevneli.

1 adet Yorum | Paylaş Stumble Upon Facebook

← Önceki sayfa