Murat Pilevneli
Ä°thal Güzel (Clematis) – Vizyon Dekorasyon
01 July 2003 | Kategori: Yazilarim
Sarmaşıkların en ama en asiliyle tanıştırayım sizi… Namı deÄŸer Clematis Hanımefendi. Bitki Türkiye’de pek tanınmıyor, arada sırada bahçelerde gözüme çarpıyor. Çiçeklerinin açtığı bu dönemde hakkının yendiÄŸini düşündüğüm için yazımı özellikle bu ay Clematis‘e ayırdım.
Dünyada üretilmiş yüzlerce değişik çeşidi var. Kimi dokuz, kimi iki metre gelişebiliyor; 80- 100 sene arası yaşayabiliyorlar. Ortam sıcaklığına göre daimi yeşil kalan ya da sonbaharda yaprağını döken türleri var.
Çiçekler cinslerine göre yazın ayrı zamanlarda açıyor. ÇoÄŸu az kokulu; bir tek Clematis Armandii iyi kokuyor. Katmerliler daha çok yaz başında açıyor. Yalın katlar türüne göre gösterilerini farklı zamanda tamamlıyorlar. Yalın kat çiçekler katmerlilere göre soÄŸuÄŸa daha dayanıklı. Kışın -20 dereceye kadar bitkiye bir ÅŸey olmuyor; ilkbaharda sürüp tekrar geliÅŸiyor. Türkiye’de yetiÅŸen yabani beÅŸ türü varmış. Ama onlar, burada anlatacaklarıma pek benzemiyorlar. Çiçekler daha cılız hatta bazen belirsiz görünümde. Erzincan ve TekirdaÄŸ yakınlarında Yaban sarmaşığı, Ak asma, Peçek, Yakmuk ya da Köpek Tutağı gibi isimlerle ormanlarda karşınıza çıkabilirler.
Dünyadaki türlerin çiçeklerinin büyüklükleri 2,5-25 cm. arasında değişiyor. Neredeyse her rengi var. İyi çiçek açmaları, kışın şiddetine göre değişebiliyor. Havalar ne kadar soğuk olursa o kadar iyi açıyorlar.
Clematislerin en karakteristik isteği köklerde gölge, dallarda güneştir. Aşırı güneş çiçekleri bozabiliyor. Gün içinde dört saat süren güneş ideal. Açık renkler tercihen gölgeyi, koyu renkler biraz daha güneşi seviyor. Bu bitkinin kötü bir özelliği de var. Diğer sarmaşıklar gibi vantuzlu değiller, bu sebeple tırmanmak için mutlaka bir desteğe ihtiyaçları var. İster bir sarmaşık gül, ister kamış-bambu çubuklar, adi kümes teli, ya da herhangi yavaş gelişen bir ağaç destek malzemesi olabiliyor. Bitki gövdeden çıkan havadan destek bağlamalarıyla kendini sağlama alıyor.
Clematisler toprağın rahat iÅŸlem görebileceÄŸi her vakit dikilebilir. Ilık mevsimli bölgelerde en doÄŸru dikim zamanı sonbahardır. Ne yani ÅŸimdi dikim yapamayacak mıyız sorusuna da cevap veriyorum: Evet, dikebilirsiniz ama aldığınız bitkinin dikimden sonra tepesindeki birkaç sürgünü elle kopartmak ÅŸartıyla! Korkmayın, bunun zarardan çok faydası var. Bitkinin kök geliÅŸimini arttırıyor. Sonbaharda bile dikseniz ilkbaharda bir sene için elle koparma iÅŸlemi yapın. Biliyorum çiçekler biraz sonra açacak ama kök iyi geliÅŸecek, gerekiyor…
Tüm kitaplarda Clematisler’in ayrı zamanlarda budanması gerektiÄŸi yazıyor. Ama ben pek budanmaları taraftarı deÄŸilim. Benim bahçemde her sene bir ÅŸey olmadan daha da çok açabiliyorlar, siz yazılanlara pek inanmayın…
Ä°lk dikimde 45/45 cm. çukur kök için yeterli. Derinlik de 45 cm. olsun. Dikimden sonra kökleri gölgelemek için taÅŸ, mevsimlik çiçek ya da ufak çalılar da yerleÅŸtirin. Sulamaya dikkat edin, birinci sene rutubetsiz kalmasın. Saksıda yetiÅŸecekse 45/45 cm. saksı en ideali. Ama şıklık olsun diye metal saksılara sakın dikmeyin, kökleri ısıtıp rutubet kaçağına sebep oluyorlar. En ideali toprak ya da plastik saksılar…
Destek için yardımcı malzemeleri de unutmayın. Duvara asılacak bir tel bile iÅŸ görebiliyor. AÄŸaçlara da Clematis dikiliyor demiÅŸtim. Ä°lk dikimde kökten biraz daha açığa dikin ki rutubet alabilsin. Genel kuralı da unutmayın! (Tepe güneÅŸ dip gölge) Kırılgan yapısı ve zarif dalları hiç ağırlık yapamaz. Genel sarmaşıklar gibi yetiÅŸtiÄŸinde bitkileri boÄŸmaz, çekinmeden kullanın. Bu bitkiyi çok sevdiyseniz ve bahçenizde çeÅŸitli dönemlerde açacak clematisler istiyorsanız büyük fidanlıklara arada sırada uÄŸrayın. BulduÄŸunuzu alın ve biraz sabırla istediÄŸiniz yere dikin. Biri biterken diÄŸeri açsın…
Dünyada clematisler ile ilgili gruplar var. Değişik türleri bu sayfalarda görebilirsiniz. İlginizi çekerse bir bakın (yabancı dilde).
http://myweb.tiscali.co.uk/rickstevens/clematisphotos/Titlepage.html
http://clematisinternational.com/
http://clematis.org/home/index
http://www.britishclematis.org.uk/
http://personal.inet.fi/koti/lofgren/Clemclub/Kerho.htm
http://klematis.org/My_Homepage_Files/Page15.html
http://www.uwm.edu/~lange/clematis/clematis-index.html
http://www.clematis-westphal.de/Â
http://www.clematisnursery.com.au/Â
Murat Pilevneli.
Paylaş 
6 adet yorum var
Yorumunuzu bırakınız
Eski Yazılar
Murat Bey
Clematisleri sizin sayenizde tanıdım gerçekten çok güzeller, ama Trabzon’da bütün çiçekçileri gezdim bulamadım… tohumlarını nerden temin edebilirim yardımcı olursanız sevinirim
Clematis fideleri çoğu yapı markette ve İstanbuldaki birsürü fidanlıkta var.
http://www.demirarboretum.com/ deneyin, orada çok çeşit satılıyor.
http://www.ciceksehri.com/clematis-494/
bu adreste yazınız kullanılmış ama adınız yok..
Merhaba, bu site benim bir cok yazimi kullanip ozellikle ismimi yazmiyor, iki kez uyardim, birsey degismedi.
Ilginize tesekkur ederim.
Size daha öncede defalarca söyledim, hangi konularınız varsa, bana maila tın. Sitemden silecem diye. Siz atmadınız…
Ayrıca Asortickrep gambazcısınıda tebrik ediyorum:)
Size iki kez yorumlarda yazmistim, mailde attim.
Benden kaynak vermeden aldiginiz konular:
http://www.ciceksehri.com/cicekler/clematis/
http://www.ciceksehri.com/kizilcik/
http://www.ciceksehri.com/agapanthus/
http://www.ciceksehri.com/manolya/
http://www.ciceksehri.com/forsythia/
http://www.ciceksehri.com/lupinus/
http://www.ciceksehri.com/acanthus/
http://www.ciceksehri.com/lale-agaci/
http://www.ciceksehri.com/hatmi-2/
http://www.ciceksehri.com/aycicegi-5/
http://www.ciceksehri.com/oya-agaci/
http://www.ciceksehri.com/koelreuteria/
http://www.ciceksehri.com/yabani-biber-tanimi/
http://www.ciceksehri.com/sedir-cami/
ve daha bilmedigim baskalari…